Jak wyglądało dzieciństwo w Sejnach kilkadziesiąt lat temu? Gdzie młodzi ludzie spotykali się, bawili i spędzali wolny czas? Które miejsca tętniły życiem, choć dziś już nie istnieją albo pełnią zupełnie inne funkcje? O tym rozmawialiśmy z seniorami podczas pierwszego spotkania w ramach projektu „Sejny zapisane w pamięci. Społeczne archiwum wspomnień”.
Miasto widziane oczami mieszkańców
Uczestnicy wracali pamięcią do dzieciństwa i młodości, rodzinnego domu, sąsiedztwa oraz codziennego życia w mieście. Wspominali szkolne lata, pracę, odpoczynek, lokalne uroczystości, zabawy i miejsca spotkań. Jedna historia przywoływała kolejną, a osobiste doświadczenia splatały się ze wspomnieniami wspólnymi dla całego pokolenia.
W rozmowach pojawiały się miejsca, których już nie ma, oraz przestrzenie, które z biegiem lat zmieniły swój wygląd i przeznaczenie. Seniorzy przypominali ich dawne nazwy, funkcje i związanych z nimi ludzi. Opowiadali również o tym, jak korzystano z miejskich parków, terenów nad Marychą, plaży i innych przestrzeni wypoczynku.
Szczególnie cenne okazały się drobne szczegóły – nazwy używane wyłącznie przez mieszkańców, codzienne zwyczaje, rodzinne historie i wydarzenia, których nie odnotowano w oficjalnych dokumentach. To właśnie one pozwalają zobaczyć dawne Sejny jako żywe miasto, pełne ludzi, relacji i miejsc mających dla mieszkańców osobiste znaczenie.
Pamięć, którą warto zachować
Historii miasta nie tworzą wyłącznie daty, zabytki i oficjalne wydarzenia. Jej ważną częścią są również doświadczenia mieszkańców. Wraz z odchodzeniem najstarszych pokoleń możemy bezpowrotnie utracić wiedzę o codziennym życiu, dawnych zwyczajach oraz miejscach, które przetrwały już tylko we wspomnieniach.
Dlatego tak ważne jest, aby te opowieści nagrywać, opisywać i udostępniać. Spotkanie z seniorami pozwoliło utrwalić pierwsze relacje oraz wskazać kolejne tematy i osoby, z którymi będziemy rozmawiać podczas następnych działań.
Tworzymy społeczne archiwum Sejn
Spotkanie odbyło się w ramach projektu „Sejny zapisane w pamięci. Społeczne archiwum wspomnień”, realizowanego przez Fundację Dolina Marychy.
W kolejnych miesiącach będziemy prowadzić następne spotkania i rozmowy indywidualne z mieszkańcami, zbierać relacje oraz digitalizować fotografie pochodzące z rodzinnych zbiorów. Planujemy opracować co najmniej 25 wspomnień i udokumentować około 20 miejsc ważnych dla lokalnej społeczności.
Zebrane materiały zostaną uporządkowane i udostępnione na stronie Fundacji Dolina Marychy oraz w Otwartym Systemie Archiwizacji. Wybrane historie zostaną również powiązane z miejscami w przestrzeni Sejn za pomocą kodów QR. Tworzone archiwum będzie mogło być rozwijane także po zakończeniu projektu.
Zapraszamy mieszkańców do współpracy
Poszukujemy osób, które chcą opowiedzieć o swoim dzieciństwie, młodości i życiu w dawnych Sejnach. Zapraszamy również mieszkańców posiadających stare fotografie i rodzinne pamiątki związane z miastem.
Interesują nas zarówno ważne wydarzenia, jak i zwyczajne, codzienne historie. Czasami jedno zdjęcie, nazwisko zapisane na odwrocie albo krótkie wspomnienie pozwalają ocalić fragment historii, który bez tego mógłby zostać zapomniany.
Oryginalne fotografie pozostają u właścicieli. Fundacja wykonuje ich cyfrowe kopie i opracowuje je po uzyskaniu odpowiednich zgód.
Partnerami projektu są: Miasto Sejny oraz Archiwum Miejsko-Gminne.
Projekt sfinansowano ze środków Narodowego Instytutu Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego w ramach Rządowego Programu Fundusz Inicjatyw Obywatelskich NOWEFIO na lata 2021–2030.
