Historii Sejn nie tworzą wyłącznie daty, zabytki i oficjalne dokumenty. Jest ona zapisana również w rodzinnych fotografiach, wspomnieniach mieszkańców oraz opowieściach o miejscach, których często nie znajdziemy w przewodnikach. Fundacja Dolina Marychy rozpoczyna realizację projektu „Sejny zapisane w pamięci”, którego celem jest ocalenie tej części lokalnego dziedzictwa i udostępnienie jej kolejnym pokoleniom.
Pamięć mieszkańców
W ramach projektu będziemy docierać do mieszkańców Sejn i rejestrować ich wspomnienia dotyczące miasta, codziennego życia, rodzinnych historii, dawnych zwyczajów oraz miejsc, które zmieniały się lub już nie istnieją.
Planujemy nagrać co najmniej 25 relacji. Ich bohaterami będą przede wszystkim starsi mieszkańcy Sejn, ale także osoby, które przechowują rodzinne opowieści, fotografie i dokumenty związane z historią miasta.
Nie poszukujemy wyłącznie opowieści o wielkich wydarzeniach. Równie ważne są wspomnienia o dawnych sklepach i zakładach, sąsiadach, szkolnych latach, pracy, świętach, zabawach, ulicach oraz zwyczajnym życiu. To właśnie z takich historii powstaje najbardziej osobisty i prawdziwy obraz miasta.
Fotografie, które odzyskają swoje historie
Istotną częścią działań będzie digitalizacja od 30 do 50 archiwalnych fotografii pochodzących z prywatnych zbiorów mieszkańców. Zdjęcia zostaną zeskanowane, opisane i uporządkowane.
Chcemy nie tylko zachować same obrazy, ale także ustalić, kogo przedstawiają, gdzie i kiedy zostały wykonane oraz z jakimi wydarzeniami wiążą się w pamięci właścicieli. Bez tych informacji nawet najcenniejsza fotografia z czasem staje się anonimowa.
Oryginały pozostaną u właścicieli. Fundacja będzie pracowała na cyfrowych kopiach, tworzonych z poszanowaniem praw osób przekazujących materiały.
Cyfrowa mapa sejneńskiej pamięci
Zebrane wspomnienia, fotografie i informacje zostaną powiązane z konkretnymi punktami na mapie Sejn. Powstanie co najmniej 20 opisanych miejsc tworzących cyfrową opowieść o mieście widzianym oczami jego mieszkańców.
Będą to zarówno znane obiekty, ulice i przestrzenie publiczne, jak i miejsca mniej oczywiste – dawne zakłady, podwórka, domy, punkty spotkań czy fragmenty miasta ważne dla pojedynczych rodzin i lokalnej społeczności.
Dzięki temu historia Sejn zostanie pokazana nie jako zamknięty zbiór faktów, lecz jako żywa, wielogłosowa opowieść, którą można rozwijać wraz z napływem kolejnych materiałów.
Archiwum, które pozostanie
Projekt jest początkiem tworzenia społecznego archiwum Fundacji Dolina Marychy. Zgromadzone materiały zostaną opracowane i udostępnione w formie cyfrowej, aby mogli korzystać z nich mieszkańcy, młodzież, nauczyciele, regionaliści i osoby zainteresowane historią Sejn.
Działania zakończy spotkanie podsumowujące, podczas którego zaprezentujemy wybrane relacje, fotografie oraz powstałą mapę. Finał projektu planowany jest na listopad 2026 roku.
Zapraszamy mieszkańców do współtworzenia archiwum
Już teraz zapraszamy do kontaktu osoby, które:
– posiadają dawne fotografie Sejn i ich mieszkańców,
– przechowują rodzinne dokumenty lub pamiątki związane z miastem,
– chcą podzielić się własnymi wspomnieniami,
– znają historie miejsc, budynków, ulic albo osób ważnych dla lokalnej społeczności,
– mogą pomóc nam dotrzeć do najstarszych mieszkańców Sejn.
Nie trzeba mieć rozbudowanego rodzinnego archiwum. Czasem jedno zdjęcie, nazwisko zapisane na odwrocie fotografii albo krótka opowieść pozwalają odzyskać fragment historii, który bez tego mógłby zniknąć.
Fotografia ilustracyjna pochodzi z archiwum rodziny Zdankiewiczów .
Około 1969/70 rok. Dożynki na stadionie w Sejnach.
Projekt „Sejny zapisane w pamięci” otrzymał dofinansowanie w wysokości 6450 zł w ramach Rządowego Programu Fundusz Inicjatyw Obywatelskich NOWEFIO na lata 2021–2030.
