Układ ulic i placów, rozmieszczenie zabudowy oraz powiązania pomiędzy najważniejszymi obiektami miasta – właśnie te elementy sprawiają, że historyczne centrum Sejn stanowi jeden zabytek urbanistyczny. Jego wartość i sposób postrzegania były tematem spotkania Fundacji Dolina Marychy z sejneńskimi seniorami.
Spotkanie było wprowadzeniem do projektu „Zabytek nieoczywisty – układ urbanistyczny Sejn odczytany na nowo”, realizowanego w ramach programu Narodowego Instytutu Dziedzictwa „Wspólnie dla dziedzictwa” 2026. Uczestnicy poznali główne założenia przedsięwzięcia oraz planowane działania, w tym opracowanie ścieżki edukacyjnej, przygotowanie materiałów informacyjnych i ustawienie dwóch tablic poświęconych zabytkowemu centrum.
Rozmowa dotyczyła przede wszystkim tego, co właściwie podlega ochronie konserwatorskiej. W przypadku Sejn zabytkiem nie są wyłącznie pojedyncze budynki. Jest nim również ukształtowana przez stulecia struktura miasta – zespół placów o nieregularnych kształtach, przebieg ulic, rozmieszczenie zabudowy i dominant architektonicznych oraz ich powiązanie z ukształtowaniem terenu i rzeką Marychą.
Perspektywa seniorów jest w tym projekcie szczególnie cenna. Wieloletnia znajomość Sejn pozwala spojrzeć na centrum nie tylko przez pryzmat dokumentacji i opracowań historycznych, ale także zmian obserwowanych przez mieszkańców. Podczas spotkania rozmawiano o miejscach istotnych dla struktury miasta oraz o tym, które elementy zabytkowego układu wymagają dokładniejszego wyjaśnienia i pokazania w przygotowywanych materiałach.
Spotkanie było również zaproszeniem do udziału w dalszych działaniach. Wolontariusze pomogą w wyznaczeniu najważniejszych punktów ścieżki edukacyjnej, sprawdzeniu jej przebiegu w terenie oraz ocenie, czy przygotowywane treści są czytelne dla odbiorców. Wspólna praca pozwoli połączyć wiedzę ekspercką ze sposobem, w jaki przestrzeń Sejn rozumieją i odbierają jej mieszkańcy.
Kolejnymi etapami będą prace nad ścieżką edukacyjną i materiałami informacyjnymi, a następnie spacery z historykiem. Rezultaty projektu zostaną przedstawione podczas wydarzenia połączonego z odsłonięciem dwóch tablic informacyjnych w centrum Sejn.
Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu Narodowego Instytutu Dziedzictwa „Wspólnie dla dziedzictwa”.
